KALENDARZ 
Turcja wystąpiła o wydanie czerwonej noty Interpolu wobec premiera Izraela Benjamina Netanjahu w związku z postępowaniem dotyczącym ataku na Global Sumud Flotilla, która próbowała dostarczyć pomoc humanitarną do Strefy Gazy. Turecki sąd już wcześniej wydał nakaz aresztowania Netanjahu, a stawiane mu zarzuty obejmują m.in. ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości i tortury. Czerwona nota mogłaby znacząco zwiększyć ryzyko jego zatrzymania podczas zagranicznych podróży, choć sama nie jest międzynarodowym nakazem aresztowania.
O rozpoczęciu procedury poinformował w piątek turecki minister sprawiedliwości Akin Gurlek. Postępowanie prowadzone jest przed 11. Sądem Karnym Wyższej Instancji w Stambule i obejmuje łącznie 35 oskarżonych, w tym Netanjahu oraz Afeka Moskovitcha.
Sprawa dotyczy izraelskiej operacji przeciwko uczestnikom Global Sumud Flotilla na wodach międzynarodowych. Flotylla przewoziła pomoc humanitarną przeznaczoną dla mieszkańców oblężonej Strefy Gazy.
Według tureckiej prokuratury postępowanie obejmuje zbrojną interwencję wobec cywilów uczestniczących w misji humanitarnej oraz ich późniejsze zatrzymanie.
Turcja chce zaangażowania Interpolu
14 lipca 2026 roku turecki sąd wydał nakazy aresztowania wobec Netanjahu i Moskovitcha. Po tej decyzji Ministerstwo Sprawiedliwości zwróciło się do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych o rozpoczęcie procedury zmierzającej do wydania wobec nich czerwonych not Interpolu.
Dokumentację przekazano również tureckiemu Ministerstwu Spraw Zagranicznych.
Czerwona nota Interpolu to międzynarodowy komunikat skierowany do organów ścigania państw należących do organizacji. Informuje, że dana osoba jest poszukiwana przez wymiar sprawiedliwości konkretnego kraju i zwraca się o jej zlokalizowanie oraz, jeśli pozwala na to miejscowe prawo, tymczasowe zatrzymanie w oczekiwaniu na ekstradycję.
Nie jest to jednak odpowiednik globalnego nakazu aresztowania. Interpol sam nikogo nie zatrzymuje, a każde państwo samodzielnie decyduje, jak potraktuje czerwoną notę zgodnie ze swoim prawem.
W praktyce jej wydanie może jednak poważnie utrudnić zagraniczne podróże osoby poszukiwanej. Przy przekraczaniu granicy lub kontroli policyjnej informacja może pojawić się w systemach organów ścigania, a państwo, w którym znajduje się dana osoba, może zdecydować o jej zatrzymaniu.
Zarzuty obejmują ludobójstwo i zbrodnie przeciwko ludzkości
Według Gurleka tureckie postępowanie obejmuje szeroki katalog zarzutów.
Wśród nich znajdują się ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości, kwalifikowane bezprawne pozbawienie wolności, umyślne spowodowanie obrażeń, tortury, niszczenie mienia, kwalifikowany rozbój oraz przejęcie środków transportu.
Zarzuty dotyczą zarówno działań wobec uczestników flotylli, jak i szerszego kontekstu działań Izraela wobec Strefy Gazy.
„Nie pozwolimy, aby zbrodnie popełnione w Gazie zostały zamiecione pod dywan ani żeby osoby za nie odpowiedzialne były chronione tarczą bezkarności” – oświadczył Gurlek.
„Będziemy zdecydowanie wykorzystywać wszystkie dostępne środki przewidziane przez prawo krajowe i międzynarodowe” – dodał.
Jeżeli Interpol zaakceptuje turecki wniosek, Netanjahu znalazłby się więc w międzynarodowym systemie osób poszukiwanych. Nie oznaczałoby to automatycznego aresztowania w każdym kraju, ale mogłoby zwiększyć ryzyko zatrzymania podczas zagranicznych podróży i jeszcze bardziej ograniczyć liczbę państw, do których izraelski premier może podróżować bez obaw o konsekwencje prawne.
Źródło: Middle East Monitor